Omleidingsweg: mededeling

Mededeling van burgemeester Victor Gerniers

In samenspraak met het college van burgemeester en schepen

Het zal jullie niet verbazen als ik zeg dat ik me ongelukkig voel als ik vandaag door Anzegem rijd. Zevenhonderd zwarte vlaggen ... dit is in mijn politieke carrière en zelfs in de hele geschiedenis van Anzegem niet gezien.

En al zijn die vlaggen geen uiting van ongenoegen tegenover het beleid van de gemeente ... toch maken we ons zorgen. Zwarte vlaggen zijn immers een symbool van onvrede en angst. Angst voor de aanleg van een omleidingsweg. Angst voor de gevolgen die deze weg kan hebben voor de leefbaarheid van onze prachtige gemeente.

Het stemt mij dus ongelukkig, maar - en het klinkt misschien wat raar - het stemt mij ook hoopvol. Want of de vrees nu terecht is of niet: het is goed dat de bevolking zich betrokken voelt bij onze toekomst en die van onze kinderen.

Natuurlijk mogen de zwarte vlaggen dan geen symbool worden van angst tegen iedere vorm van verandering. Angst is een slechte raadgever. De wereld rondom ons verandert. En wij, als kleine landelijke gemeente, moeten ons - of we dat nu willen of niet - mee aanpassen aan die veranderingen.

Eén van die grote veranderingen is de voortdurende toename van het verkeer. De verkeersdruk is in de loop der jaren alleen groter geworden. En, als we de voorspellingen mogen geloven: het einde is nog niet in zicht ... Al die auto's en vooral het zware vrachtverkeer maken de dorpskern van Anzegem stilaan onleefbaar. De herinrichting van de doortocht door het centrum was dan ook noodzakelijk. Binnenkort staat ook de herinrichting van de doortocht door Ingooigem op het programma.

Beide projecten zullen hoe dan ook een positief effect hebben op de leefbaarheid van onze gemeente. Maar of ze, rekening houdend met een verdere toename van het verkeer, voldoende zullen zijn om van die straten opnieuw een plek te maken waar onze mensen rustig kunnen wonen, werken en winkelen, wordt pas na het einde van beide werken duidelijk.

Deskundigen die in opdracht van het provinciebestuur een mobiliteitsstudie maakten over onze gemeente twijfelen daar alvast aan. Volgens hen dringt de aanleg van een omleidingsweg zich op. En ondertussen kennen we allemaal de vier mogelijke trajecten van deze omleidingsweg. Het provinciebestuur stelde die eerder aan ons voor. En dit voorstel kwam natuurlijk niet zomaar uit de lucht vallen... Er gingen jaren van werk aan vooraf.

Ik resumeer even kort:

• In 1996 werd met de Vlaamse overheid een mobiliteitsconvenant afgesloten waarbij gemeld werd dat de problematiek van de doortocht niet kon opgelost worden binnen het bestaande tracé.
• In 1998 werd in het gemeentelijk mobiliteitsplan een mogelijke oplossing voor de verkeersleefbaarheid aangegeven. Dit was de omleidingsweg.
• In 2004 werd in het gemeentelijk ruimtelijk structuurplan de suggestie van een omleidingsweg vermeld.
• In juni 2005 en mei 2006 werd de provincie gevraagd een studie uit te voeren waarin onderzocht moest worden of een omleidingsweg te verantwoorden viel. Die vraag werd ingegeven vanuit de bekommernis om andere gemeentelijke ruimtelijke plannen niet eindeloos te vertragen en noodzakelijke gemeentelijke ontwikkelingen (o.a. inzake sportvoorzieningen en dorpskernvernieuwing) mogelijk te maken.
• In mei 2008 werd deze studie afgewerkt. Toen was duidelijk dat een omleidingsweg een verbetering zou zijn voor de leefbaarheid en verkeersveiligheid in de Anzegemse dorpskern. Tegelijk werden vier mogelijke tracés naar voren geschoven. Zeer vaag echter. Daarna volgde overleg met de deputatie van West-Vlaanderen en op haar uitdrukkelijk verzoek heeft het college in zitting van 3 september 2008 principieel een voorkeur uitgesproken voor een oostelijk traject, doch met de zeer pertinente bemerking dat het precieze tracé nog niet was aangeduid en dat verder onderzoek hierover noodzakelijk was.
• In februari en april 2009 meldde de deputatie dat een plan-MER (MER staat voor MilieuEffectenRapport) voor de verschillende omleidingstracés zou worden opgemaakt in functie van onderzoek op hun effecten voor het Anzegemse milieu.
• En op 25 november 2009 ten slotte werd door de provinciale overheid in afspraak met de gemeente Anzegem een informatievergadering georganiseerd met een voorstelling van de onderzoeksaspecten van het plan-MER. Pas dan maakte het gemeentebestuur voor de allereerste keer kennis met de 4 mogelijke tracés, enigszins in detail aangeduid op perceelsniveau. Vanaf dan werd het ook mogelijk om de impact en gevolgen in te schatten. Voorheen was dit dus nooit het geval.

Uit deze opsomming leren we dat het idee van een omleidingsweg helemaal niet nieuw is. Talrijke stappen werden gezet en hierbij was nooit of amper sprake van ongerustheid. Dit is nu dus anders. We zijn op een scharniermoment gekomen.

De laatste weken is immers duidelijk geworden dat er op vandaag geen maatschappelijk draagvlak bestaat voor de realisatie van een omleidingsweg volgens één van de vier voorgestelde tracés. En ook voor het college van burgemeester en schepenen zijn de 4 voorgestelde tracés onaanvaardbaar. Bovendien is de visie dat alleen een omleidingsweg de verkeersleefbaarheid van Anzegem veilig stelt, wellicht achterhaald: na de herinrichting van beide doortochten moeten nieuwe verkeerstellingen duidelijk maken of een omleidingsweg nog nodig is.

Hoe het ook komt, als we in het licht van de verwachte toename van de verkeersdruk de verkeersleefbaarheid van onze gemeente echt veilig willen stellen, moeten we beslissingen nemen. Beslissingen die we niet meer mogen uitstellen. Want blijven uitstellen zou kunnen betekenen dat de mensen van Anzegem enkele belangrijke kansen aan zich voorbij laten gaan. Kansen die we pakweg de eerste 20 jaar niet meer krijgen. Wat het college betreft moet hierbij in de eerste plaats gedacht worden aan een regionale benadering van de verkeersproblematiek.

Momenteel kan de zogenaamde ‘Nota voor publieke consultatie' door iedereen geraadpleegd worden. In die nota kunnen de inwoners van Anzegem lezen wat men allemaal wil onderzoeken in het MER. Vanzelfsprekend kan iedereen hier ook aanvullingen, suggesties op doen of geven.

Ook wij als college zullen hierin onze verantwoordelijkheid nemen en vragen om ook het zogenaamde ‘nulalternatief' te onderzoeken, evenals het knelpunt van de spoorwegovergang, de mogelijke extra belasting van andere woonkernen (Kaster, Tiegem, ...) en het niet denkbeeldige aanzuigeffect. Maar eerst en vooral zal het gemeentebestuur erop aandringen om de verkeersleefbaarheid op regionaal niveau op te lossen.

De mogelijkheden van het gemeenbestuur om in te grijpen in dit dossier zijn strikt genomen, zeer beperkt. Maar de huidige onrust in onze gemeente motiveert ons om verder te gaan.

De voorbije weken nam het college drie concrete initiatieven.

1. Begin januari verzochten we de deputatie om de lopende Plan-MER-procedure op te schorten en stil te leggen. Begin deze week kregen we een antwoord. Ze kunnen niet op ons verzoek ingaan.
2. Tegelijkertijd drong het college aan op een dialoog met het provinciebestuur over het dossier van de omleidingsweg en over een aantal andere ruimtelijke projecten.
3. Vorige week stuurden we een uitnodiging naar de buurgemeenten met de vraag een gezamenlijke visie te ontwikkelen op de verkeersafwikkeling in onze regio. Hierop kregen we nu al positieve reacties.

In de loop van deze week vertrekt er ook nog een brief naar minister Crevits en het RESOC om de problematiek op regionaal niveau aan te pakken.

Verder engageert het college zich ertoe om de komende weken tot de oprichting van een platform over te gaan. Zo willen we op een regelmatige basis overleggen met vertegenwoordigers van de belangrijkste actoren in de gemeente. Wanneer nodig organiseert het college een forum voor de hele bevolking. De uiteindelijke doelstelling is het tot stand brengen van een technisch, juridisch en financieel haalbare en dus regionale oplossing voor de verkeersleefbaarheid in de gemeente die steunt op een groot maatschappelijk draagvlak.

Enkel zo zullen de zwarte vlaggen voorgoed verdwijnen, enkel zo kunnen de gevoelens van angst plaatsmaken voor hoop. En enkel zo kunnen we verder werken aan een gemeente waar het goed en plezant is om te leven.

Victor Gerniers

burgemeester